پزشکان و قانون: پنجاه و یکمین آزمون پذیرش دستیار تخصصی پزشکی که صبح پنجشنبه ۱۳ اردیبهشت سال جاری با حضور ۱۲ هزار و ۳۵۸ داوطلب برگزار شد، مانند دوره های قبلی خود از گزند حواشی دور نماند و یک بار دیگر نشان داد که وزارت بهداشت یا عزم برگزاری سالم این آزمون حساس را ندارد یا توان آن را. با انتشار کلید اولیه پاسخ های آزمون، جمعی از پزشکان و داوطلبین درخواست بررسی مجدد سوالات مورد اعتراض خود توسط هیئت بورد سازمان سنجش آموزش پزشکی طبق رفرنس تایید شده را دارند و از مواضع خود کوتاه نمی آیند.

آمارها حاکی از آن است که جمعیت سالمندان ایرانی تا سال ۱۴۳۰ به بیش از ۳۰‌درصد کل جمعیت کشور می‌رسد. یعنی در آن سال ازهرسه نفر ایرانی یک نفرسالمند است. براین اساس درسال۱۴۳۰ درصدجمعیت سالمند در ایران از میانگین جهان و آسیا بیشترخواهد بود.

عدم اختصاص به‌موقع ارز برای تامین مواد اولیه یکی از مشکلاتی است که باعث شده هم کشور دچار کمبود ایجاد شود و هم بسیاری از تولیدکنندگان خرد با ورشکستگی مواجه شوند و به فعالیت خود ادامه ندهند.

آنقدر شرایط فعالیت در حوزه طبابت را سخت‌ کرده‌اند که دیگر میلی به ادامه فعالیت برای پزشکان نیست، نه میلی برای رفتن به دوره طرح و نه اشتیاقی برای ادامه فعالیت حتی پس از پایان طرح اجباری! طی ۴ دهه اخیر، پزشکان برای تاسیس مطب موظف به جمع‌آوری امتیاز از طریق فعالیت در بخش دولتی شده‌اند. این محدودیت با هدف هدایت پزشکان جوان به سمت مراکز دولتی مناطق محروم که امتیاز بالاتری دارند و تضمین دسترسی مردم این نواحی به خدمات پزشکی صورت گرفته است. اما بررسی وضعیت توزیع پروانه طبابت‌های فعال در کشور نشان می‌دهد چنین رویکردی منجر به توزیع پایدار پزشکان در این مناطق هم نشده است. عجیب‌تر آنکه شرایط امتیازدهی برای شهرها هم متفاوت است و استانی مثل کرمانشاه سالانه ۳۰ امتیاز و شهری مثل کیش سالانه ۱۴۰ امتیاز دارد اما به جز این سوال که آیا کیش جزء مناطق محروم به شمار می‌رود یا خیر، بسیاری از فارغ‌التحصیلان پزشکی عنوان می‌کنند پذیرش در کیش و دماوند مخصوص آقازاده‌هاست و برای دانشجویان عادی چنین مجوزهایی را صادر نمی‌کنند و مجبور به کسب مجوز در شهرهای بسیار محروم با کمترین امکانات هستند. شرایط سخت صدور مجوز پروانه طبابت و مطب، یک دوراهی سخت پیش روی پزشکان قرار داده؛ یا حضور در بخش خصوصی با درآمدهای ناچیز یا مهاجرت‌های شغلی که حداقل معیشت‌شان را تامین کند. این نکات را دکتر محمدمهدی نوریه، یکی از پزشکان عمومی که خودش هم همین هفت‌خوان رستم را طی کرده تایید و در توضیح بیشتر به نکات جالبی اشاره می‌کند.

اگرچه طبق قوانین بین‌المللی کار برای کودکان منع شده اما آمارهای دو نهاد بین المللی یونیسف و سازمان بین‌المللی کار نشان می‌دهد بیش از ۱۶۰ میلیون کودک در جهان گرفتار کار اجباری هستند و این روند به دلایل مختلفی از جمله فقر، تبعیض و نابرابری، تغییرات آب‌وهوایی و مهاجرت در سال‌های آینده افزایش خواهد یافت.

گذشته از فقر منابع مالی موردنیاز برای پرداخت یارانه به صنعت دارو شرکت‌های داروسازی و زنجیره توزیع دارو نیز عنوان می‌کنند که طلب سنگینی از دولت دارند و همین مساله باعث کمبود نقدینگی و گرفتاری در تولید کافی دارو شده است.

طبق بررسی‌های انجام‌شده، آمار خودکشی در جامعه پزشکی تا ۵ برابر افزایش پیدا کرده است و از ابتدای سال جاری تا کنون، سه مورد خودکشی «منجر به مرگ» در میان اعضای کادر درمان، مُهر تاییدی بر این ماجراست.

«کسب درآمد میلیونی با اهدای تخمک برای بانوان زیر ۳۲ سال!»، این نمونه‌ای از آگهی‌هایی است که با یک جست‌وجوی ساده در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی مختلف ازجمله تلگرام و در کانال‌هایی با چندین‌هزار مخاطب به چشم می‌خورد.

دولت چهاردهم در حالی به سمت شکل گیری می‌رود که مسائل سلامت به عنوان یکی از نیازهای اساسی جامعه در حداقل یک دهه اخیر اهمیت بیشتری پیدا کرده و در عین حال ساختار نظام سلامت نیازمند اصلاحاتی بنیادین است و از طرفی برخی طرح‌های بر زمین مانده باید اجرایی شوند.

یک عضو هیئت مدیره انجمن پزشکان عمومی کشور با اشار به نامه معاونت آموزش وزارت بهداشت درباره اعمال زیبایی، نظر این معاونت درباره فعالیت پزشکان پس از فارغ‌التحصیلی را نادرست و محدودکردن پزشکان عمومی را غیر قانونی دانست.

بیماران دیابتی هزینه‌های بسیاری دارند. آنها تنها به انسولین نیاز ندارند، انسولین برایشان مانند اکسیژن است اما نوار تست قند، سوزنی که با آن قندشان را تست می‌کنند، دستگاه تست قند، آزمایش‌های مداوم و... ماهانه نزدیک به ۵ تا ۶ میلیون تومان هزینه روی دست‌شان می‌گذارد و این چیزی نیست که مثلاً سال دیگر تمام شود. افراد مبتلا به دیابت نوع یک، تا پایان عمر باید انسولین تزریق کنند، بنابراین این هزینه‌ها برایشان دائمی است.

استاد سیاستگذاری و مدیریت سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران و پژوهشگر و نظریه پرداز نظام سلامت» در وبیناری با موضوع «تامین مالی پایدار نظام سلامت ایران، چالش‌ها و راهکارها» به بررسی این موضوع پرداخت.

صنعت داروسازی برای اینکه به سمت رشد و توسعه گام بردارد نیاز دارد که در تامین مواد اولیه دارویی خودکفا و تا حدود زیادی از وابستگی رها باشد.

اخیراً مقاله‌ای کوتاه در مورد موضوع خودکشی دستیاران تخصصی پزشکی «رزیدنت‌ها» در ایران در مجله لنست منتشر شده که در آن با اشاره به شیوع ۳۴درصدی افکار خودکشی در رزیدنت‌ها، به برخی راهکارهای خروج از بحران دوره رزیدنتی اشاره شده است.

دوره رزیدنتی با پدیده عجیبی مواجه شده: کتمان‌درمانی! تمامی مشکلاتشان نادیده گرفته‌ شده و برای حفظ آنچه باقی مانده، آنقدر قوانین سختگیرانه لحاظ شده که نشاط را در دستیاران پزشکی از بین برده است.